این روزها اصطلاحی به نام اضطراب اقلیمی (Climate Anxiety) زیاد شنیده میشود؛ احساسی از نگرانی، ترس یا حتی ناامیدی در برابر تغییرات شدید آبوهوایی و آینده زمین. نوجوانان و جوانان بیشتر از هر گروه دیگری با این موضوع درگیر هستند، چون آینده را پیش روی خود میبینند و وقتی خبرهای مربوط به گرمایش زمین، خشکسالی، آتشسوزی جنگلها یا ذوب شدن یخهای قطبی را میشنوند، ناخودآگاه دچار استرس میشوند.
اضطراب اقلیمی با اضطرابهای دیگر فرق دارد، چون بیشتر به یک بحران جهانی مربوط است. نوجوانی که با این احساس درگیر میشود، ممکن است شبها سخت بخوابد، مدام به آینده فکر کند، احساس کند هیچ کاری از دستش برنمیآید یا حتی انگیزهاش برای درس خواندن و زندگی روزمره کمتر شود.
علائم اضطراب اقلیمی در نوجوانان
دلیلش این است که نوجوانان در مرحلهای از زندگی هستند که هویت و آینده خود را میسازند. وقتی در اخبار یا شبکههای اجتماعی مدام پیامهای هشداردهنده درباره پایان منابع طبیعی یا آینده تاریک زمین میبینند، این موضوع میتواند باورهایشان درباره آینده را به شدت متزلزل کند.
راهکارهای مقابله با اضطراب اقلیمی
خانوادهها باید این نگرانیها را جدی بگیرند و با سرزنش یا بیاهمیت جلوه دادن، اضطراب را بدتر نکنند. مدارس هم میتوانند با آموزشهای زیستمحیطی و فراهم کردن فضا برای گفتوگو، به نوجوانان حس امید و مسئولیت بدهند.
جمعبندی
اضطراب اقلیمی یک موضوع واقعی است که بسیاری از نوجوانان امروز تجربهاش میکنند. اگرچه نمیتوان تغییرات بزرگ محیطزیستی را یکشبه حل کرد، اما میتوان با آموزش، اقدام عملی و حمایت روانی، شدت این اضطراب را کاهش داد. آینده زمین وابسته به نسل جوان است، پس باید به آنها قدرت و امید داد تا به جای ترس، با انگیزه وارد عمل شوند.
اضطراب اقلیمی با اضطرابهای دیگر فرق دارد، چون بیشتر به یک بحران جهانی مربوط است. نوجوانی که با این احساس درگیر میشود، ممکن است شبها سخت بخوابد، مدام به آینده فکر کند، احساس کند هیچ کاری از دستش برنمیآید یا حتی انگیزهاش برای درس خواندن و زندگی روزمره کمتر شود.
علائم اضطراب اقلیمی در نوجوانان
- نگرانی شدید درباره آینده زمین 🌍
- احساس بیقدرتی در برابر بحرانهای زیستمحیطی
- استرس، بیخوابی یا کابوسهای مکرر
- کنارهگیری از فعالیتهای اجتماعی یا درسی
- احساس بیمعنایی در برنامهریزیهای بلندمدت
دلیلش این است که نوجوانان در مرحلهای از زندگی هستند که هویت و آینده خود را میسازند. وقتی در اخبار یا شبکههای اجتماعی مدام پیامهای هشداردهنده درباره پایان منابع طبیعی یا آینده تاریک زمین میبینند، این موضوع میتواند باورهایشان درباره آینده را به شدت متزلزل کند.
راهکارهای مقابله با اضطراب اقلیمی
- گفتوگو و آموزش: صحبت کردن با مشاور یا معلم درباره این نگرانیها میتواند کمک بزرگی باشد.
- اقدام عملی: مشارکت در فعالیتهای محیطزیستی مثل درختکاری یا بازیافت، حس قدرت و کنترل بیشتری به نوجوان میدهد.
- کاهش مصرف رسانههای استرسزا: محدود کردن مصرف اخبار منفی درباره تغییرات اقلیمی به جای غرق شدن در آنها.
- تمرکز بر سلامت روان: تکنیکهای آرامسازی مثل مدیتیشن، یوگا یا تنفس عمیق میتواند سطح استرس را پایین بیاورد.
- همبستگی اجتماعی: وقتی نوجوانان ببینند دیگران هم نگران هستند و در گروههای حامی محیطزیست عضو شوند، احساس تنهایی کمتری میکنند.
خانوادهها باید این نگرانیها را جدی بگیرند و با سرزنش یا بیاهمیت جلوه دادن، اضطراب را بدتر نکنند. مدارس هم میتوانند با آموزشهای زیستمحیطی و فراهم کردن فضا برای گفتوگو، به نوجوانان حس امید و مسئولیت بدهند.
جمعبندی
اضطراب اقلیمی یک موضوع واقعی است که بسیاری از نوجوانان امروز تجربهاش میکنند. اگرچه نمیتوان تغییرات بزرگ محیطزیستی را یکشبه حل کرد، اما میتوان با آموزش، اقدام عملی و حمایت روانی، شدت این اضطراب را کاهش داد. آینده زمین وابسته به نسل جوان است، پس باید به آنها قدرت و امید داد تا به جای ترس، با انگیزه وارد عمل شوند.